Is regressietherapie ook hypnotherapie?

Hoe zit het nou met al die namen en termen in therapieland?

Regressietherapie, visualisatietherapie, hypnosetherapie, hypnotherapie. En dan werken ze wel of niet met trance, visualisatie of hypnose.

Verwarrend al die termen? Snap ik. Daarom zet ik ze voor je op een rij en laat ik zien dat het allemaal niet zoveel verschilt.

Trance: je aandacht op één ding

Trance is een staat van gerichte aandacht. Je kent het al. Je zit in de bioscoop voor een goede film, de lichten gaan uit en twee uur later loop je wat verdwaasd de zaal uit. Waar bleef de tijd? Je aandacht zat bij één ding en de rest verdween naar de achtergrond.

Hypnose: de verandering

Hypnose is de verandering zelf. Van een gevoel, een trauma of een oude overtuiging. Die verandering ontstaat gemakkelijker als je in die gerichte aandacht zit, in trance dus. Ook dat ken je al in het ienieminie. Een traantje wegpinken tijdens een verdrietige film of zelfs dat de tranen over je wangen biggelen? Ergens weet je dat het gewoon acteurs zijn die een script voorlezen, toch? Maar dat is op de achtergrond geraakt. Je gevoel verandert en je reageert op de suggesties uit de film alsof het echt is. Dat is tijdelijke hypnose. Na de aftiteling ben je weer de oude.

In therapie gebruik je datzelfde mechanisme, maar dan voor een blijvende verandering. Jij wilt het anders, in de sessie en vlak erna ervaar je hoe dat voelt, en wat fijner voelt houd je vast.

Division 30 van de American Psychological Association omschrijft hypnose als een toestand van gerichte aandacht, met minder aandacht voor de omgeving en een grotere ontvankelijkheid voor suggestie (1). Die gerichte aandacht is de trance, en die ontvankelijkheid maakt verandering, hypnose, mogelijk.

Regressie: terug naar waar het begon

Bij regressie ga je in gedachten terug naar een eerder moment, vaak het moment waarop je probleem of angst ooit is ontstaan. Bij mij is regressie een van de technieken die ik in hypnotherapie gebruik. Ik geef in trance de suggestie om naar het moment te gaan waar het begon.

Is dat moment dan ook echt zo gebeurd? Vaak niet, hoor ik achteraf van klanten. Of ze weten het niet zeker, het is vaag. Je brein roept een situatie op waarin de verandering mogelijk is. Die kan echt gebeurd zijn, verbeeld, of een mengeling van beide. Net als in een droom. Volgens een bekende theorie helpt dromen je om emoties te verwerken (2). Alleen stuur ik het in de sessie richting de verandering die jij wilt bereiken. En of het klopt waar je in je verbeelding terechtkomt, is niet belangrijk. Wat telt is wat er daarna verandert in hoe je je voelt.

Ook in de reguliere zorg werken ze hiermee, alleen heet het daar imaginaire rescripting. Je gaat in gedachten terug naar een vervelende herinnering en daar wordt iets nieuws aan toegevoegd. Een andere afloop, iemand die je steunt of zelfs iets grappigs. Daardoor verandert de emotie bij die herinnering (3).

Visualisatie: je gevoel in beeld

Bij visualisatie maak je een beeld van wat je voelt. Die knoop in je maag krijgt een vorm, een kleur, een gewicht. Zwart en zwaar als een baksteen, bijvoorbeeld. En dan verander je dat beeld, net zolang tot het lichter voelt.

Met je ogen dicht en je aandacht alleen bij dat beeld? Dat is dus weer trance. En als het gevoel verandert, is dat weer hypnose. In hypnotherapie werk ik ook met dit soort visualisatietechnieken. En bij regressie maak je ook beelden, dus je kunt regressie ook weer visualisatie noemen. Sommige regressietherapeuten zeggen dan ook "ik werk met visualisatie en niet met hypnose". Maar hee, of je het nu visualisatie, regressie of hypnose en trance noemt, het werkt op ongeveer dezelfde manier en vaak door elkaar heen.

Waarom kiest de ene therapeut dan een andere term dan de andere?

Elke therapievorm heeft een andere ontstaansgeschiedenis, en therapeuten nemen de woorden mee uit hun opleiding en kiezen wat past bij hun visie. En misschien voelt voor jou het ene woord ook vertrouwder dan het andere. Prima! Het belangrijkste is dat jij van je klacht afkomt.

De techniek is bijzaak

Angst los je zelden op met praten alleen. Vaak weet je allang dat er geen gevaar is, en toch voel je het. Alle bovengenoemde vormen van therapie werken met gevoel en beelden en zo kom je eerder bij de oplossing. Tijdens hypnotherapie gebruik ik verschillende technieken. Of dat nu regressie is, een symbolenreis of een korte techniek om je gevoel om te draaien, elke techniek zorgt voor herprogrammering. Ik kies wat bij jou past.

Weten wat er met al die termen bedoeld wordt, maakt je meer wegwijs in therapieland. Want wat ik zie: veel van deze therapieën doen hetzelfde, alleen onder een andere naam. Die andere namen lijken onderscheidend, terwijl ze meer overeenkomen dan verschillen. Dat zie je ook bij EMDR en hypnotherapie. De vraag die er dus echt toe doet: wat wil jij straks voelen als je in de supermarkt staat, op de snelweg rijdt of voor een groep spreekt?

 

Heb jij angstklachten en wil je weten wat er in jouw situatie mogelijk is?

Vraag een intakegesprek aan. Ik luister naar jouw verhaal en leg uit hoe ik kan helpen.

 

Catharine Kloens, hypnotherapeut en angstexpert bij Angstvrij met Kloens

 

Bronnen:

1. Elkins, G. R., Barabasz, A. F., Council, J. R., & Spiegel, D. (2015). Advancing research and practice: The revised APA Division 30 definition of hypnosis. International Journal of Clinical and Experimental Hypnosis, 63(1), 1-9. 

2. Walker, M. P., & van der Helm, E. (2009). Overnight therapy? The role of sleep in emotional brain processing. Psychological Bulletin, 135(5), 731-748. 

3. Arntz, A. (2012). Imagery rescripting as a therapeutic technique: Review of clinical trials, basic studies, and research agenda. Journal of Experimental Psychopathology, 3(2), 189-208.